ทำไมต้องมีหน่วยมาตรฐาน
ถ้าแต่ละคนวัดความยาวด้วย "คืบ" หรือ "ก้าว" ของตัวเอง ผลที่ได้จะไม่ตรงกัน นักวิทยาศาสตร์ทั่วโลกจึงตกลงใช้หน่วยชุดเดียวกัน เรียกว่า ระบบหน่วยระหว่างชาติ (หน่วย SI)
หน่วยฐาน 7 หน่วย
| ปริมาณ | หน่วย | สัญลักษณ์ |
|---|---|---|
| ความยาว | เมตร | m |
| มวล | กิโลกรัม | kg |
| เวลา | วินาที | s |
| กระแสไฟฟ้า | แอมแปร์ | A |
| อุณหภูมิ | เคลวิน | K |
| ปริมาณสาร | โมล | mol |
| ความเข้มของการส่องสว่าง | แคนเดลา | cd |
ระวัง: หน่วยฐานของมวลคือ กิโลกรัม ไม่ใช่กรัม
หน่วยอนุพัทธ์
หน่วยอื่น ๆ เกิดจากการนำหน่วยฐานมาคูณหรือหารกัน เช่น
- ความเร็ว: เมตรต่อวินาที (m/s)
- แรง: นิวตัน (N) = kg·m/s²
- พลังงาน: จูล (J) = N·m
- กำลัง: วัตต์ (W) = J/s
คำนำหน้าหน่วย
ใช้แทนตัวเลขที่มากหรือน้อยมาก ๆ ให้เขียนสั้นลง
| คำนำหน้า | สัญลักษณ์ | ค่า |
|---|---|---|
| เทระ | T | 1012 |
| จิกะ | G | 109 |
| เมกะ | M | 106 |
| กิโล | k | 103 |
| เซนติ | c | 10−2 |
| มิลลิ | m | 10−3 |
| ไมโคร | μ | 10−6 |
| นาโน | n | 10−9 |
| พิโก | p | 10−12 |
ระวัง: m ตัวเล็ก หน้าหน่วย = มิลลิ (10−3) แต่ M ตัวใหญ่ = เมกะ (106)
วิธีเปลี่ยนหน่วย
หลักง่าย ๆ คือ แทนคำนำหน้าด้วยค่าตัวเลขของมัน
ตัวอย่าง 1 5 km = 5 × 103 m = 5,000 m
ตัวอย่าง 2 250 mA = 250 × 10−3 A = 0.25 A
ตัวอย่าง 3 72 km/h = 72 × 1,000 m ÷ 3,600 s = 20 m/s
(เคล็ดลับ: เปลี่ยน km/h เป็น m/s ให้หารด้วย 3.6)
ตัวอย่าง 2 250 mA = 250 × 10−3 A = 0.25 A
ตัวอย่าง 3 72 km/h = 72 × 1,000 m ÷ 3,600 s = 20 m/s
(เคล็ดลับ: เปลี่ยน km/h เป็น m/s ให้หารด้วย 3.6)
สรุปสั้น ๆ
- หน่วย SI มีหน่วยฐาน 7 หน่วย
- มวลใช้กิโลกรัม (kg) เป็นหน่วยฐาน
- หน่วยอนุพัทธ์เกิดจากหน่วยฐานคูณหรือหารกัน เช่น N = kg·m/s²
- เปลี่ยนหน่วยโดยแทนคำนำหน้าด้วยค่า เช่น k = 10³, m = 10⁻³
- km/h → m/s ให้หารด้วย 3.6